Artykuły

Atrakcje turystyczne Wiślicy

Nad nidziańskimi rozlewiskami, za Górami Świętokrzyskimi kryje się niepozorna Wiślica.

A w niej kawał polskiej historii. Warto poznać tę miejscowość i przekonać się, ile ma do zaoferowania.

Wielka historia małej osady

Choć na pierwszy rzut oka nic na to nie wskazuje, niewielka Wiślica istnieje co najmniej od IX wieku. Według legendy jej nazwa pochodzi od imienia założyciela, księcia Wiślan Wiślimira. Niedługo po założeniu osady Bolesław Chrobru założył w jej pobliżu warowny gród, a w pobliżu, na wyspie zwanej Regia powstał kolejny, którego ślady (resztki z fragmentami palisady) można oglądać do dziś. Mimo zniszczeń podczas najazdu Mongołów w XIII wieku i ciągłych walk piastowskich książąt o prymat nad miastem, podczas panowania Władysława Łokietka Wiślica stała się jednym z najważniejszych ośrodków miejskich w kraju. W XVI wieku odbyła się tu elekcja Zygmunta III Wazy.

Wiślica podupadła dopiero w XVII wieku, w czasie potopu szwedzkiego. Gwoździem do trumny miasteczka było utracenie praw miejskich po powstaniu styczniowym. Wiślica jest więc dziś formalnie wsią, choć o jej dawnym charakterze przypomina rynek z okresu lokacji miasta. Stoją przy nim domy z XIX i XX wieku, choć można tu znaleźć i kamienice z XVII wieku. Najcenniejszych zabytków Wiślicy trzeba jednak szukać poza rynkiem.

Wielka świątynia w małej wsi

Wiślicka bazylika Narodzenia Najświętszej Panny Marii to najstarszy i największy kościół dwunawowy w Polsce. Według legendy zbudowano go jako pokutę Kazimierza Wielkiego za zamordowanie księdza Marcina Baryczki. Jest to więc tzw. kościół ekspiacyjny. Do kolegiaty prowadzi piękny, ostrołukowy portal, wewnątrz nawy oddzielone są trzema smukłymi, wielobocznymi filarami. W ołtarzu znajduje się wczesnogotycka kamienna rzeźba Matki Boskiej Łokietkowej będąca darem Władysława Łokietka dla mieszkańców za pomoc, jaką udzielili mu w trudnych chwilach jego panowania. Na ścianach prezbiterium zachowały się fragmenty fresków z XV wieku, warte uwagi są także sklepienia krzyżowo-żebrowe i trójdzielne w układzie gwiaździstym. Unikatem w europejskiej skali jest odkryta pod posadzką kościoła płyta Orantów. To datowana na XII wiek posadzka z bogatymi zdobieniami.

Turystyczne bogactwa Wiślicy

Zaraz przy wejściu do bazyliki wiślickiej, przy jej zachodniej fasadzie znajduje się zbudowana w XV wieku okazała dzwonnica. Kwadratowy budynek posiada cztery kondygnacje, do połowy zbudowany jest z ciosu wapiennego, pozostała część to cegła. Pożary i związane z nimi przebudowy pozbawiły konstrukcję charakterystycznego hełmu. Drugim po bazylice najbardziej znanym zabytkiem Wiślicy jest Dom Długosza. Piętrowa, ceglana budowla przeznaczona była dla wikariuszy i kanoników pobliskiej kolegiaty. W sieni, korytarzu i pokojach zachowały się belkowane stropy z pozostałościami polichromii. Na piętrze mieści się refektarz, dawna jadalnia. Dom Długosza ma być w przyszłości siedzibą Muzeum Regionalnego. Będąc w Wiślicy warto zobaczyć jeszcze kościół św. Wawrzyńca zbudowany z efektownego białego kamienia pińczowskiego, z okazałymi barokowymi ołtarzami. Nie lada gratką jest też misa chrzcielna, która we wczesnym średniowieczu służyła do zbiorowych chrztów.

oprac. Krzysztof Lepczyński, fot. Dom Długosza w Wiślicy (wikipedia)

Zobacz także:

  • Co warto zwiedzić w Golubiu-Dobrzyniu?

    Golub-Dobrzyń jest znany przede wszystkim dzięki imponującemu zamkowi krzyżackiemu i rycerskim tradycjom. Jednak będąc w pobliżu warto zatrzymać się na dłuższą chwilę ...

    Zobacz

  • Sandomierz – co warto zwiedzić?

    Malowniczo położony na wzgórzach nad wiślanym brzegiem Sandomierz był niegdyś nazywany małym Rzymem. Dziś miasteczko jest kojarzone przede wszystkim z kultowym już ser...

    Zobacz

  • Leżajsk – co warto zobaczyć?

    Niewielki Leżajsk to nie tylko marka piwa, ale przede wszystkim urokliwe miasteczko w dolinie Sanu. I spory ośrodek pielgrzymkowy nie tylko katolików, ale także Żydów....

    Zobacz